Władysławów - Stefan Batory i husaria na muralu w Wyszynie....

W Wyszynie powstał monumentalny mural „Stefan Batory – Husaria Polska”, który ozdobił elewację miejscowej Szkoły Podstawowej. Dzieło nawiązuje do historii miejscowości, wyszyńskiego zamku, tradycji husarskiej oraz dawnych szabel „wyszynek”. Oficjalne odsłonięcie muralu zaplanowano na 25 września 2026 roku.

Mural, który opowiada historię Wyszyny

Po ponad czterech stuleciach król Stefan Batory symbolicznie powrócił do Wyszyny. Tym razem pozostanie tu na dłużej za sprawą muralu, który przedstawia monarchę w otoczeniu polskiej husarii, jednego z najbardziej rozpoznawalnych symboli militarnej potęgi dawnej Rzeczypospolitej.

Centralną postacią kompozycji jest Stefan Batory, ale mural nie ogranicza się wyłącznie do królewskiego wizerunku. To opowieść o historii Wyszyny i jej związkach z dziejami Polski. Na malowidle znalazła się również wyszyńska baszta, będąca pozostałością po renesansowym zamku rodu Grodzieckich, wzniesionym w 1556 roku. W tym roku przypada 470. rocznica rozpoczęcia jego budowy.

Według przekazów historycznych około 1572 roku zamek w Wyszynie miał odwiedzić król Stefan Batory. To właśnie ten wątek stał się jednym z historycznych punktów odniesienia dla całego projektu.

Szable „wyszynki” i dziedzictwo dawnej kuźni

Ważnym elementem muralu jest także nawiązanie do XVI-wiecznej wyszyńskiej kuźni. Za czasów Grodzieckich, ówczesnych właścicieli dóbr wyszyńskich, powstawały tam słynne szable „wyszynki”, cenione za jakość wykonania.

W kuźni wykuwano zarówno czarne szable bojowe, którymi posługiwali się husarze, jak i bogato zdobioną broń reprezentacyjną przeznaczoną dla szlachty. Pojedyncze egzemplarze tych zabytków znajdują się obecnie w zbiorach Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Są one świadectwem kunsztu dawnych rzemieślników z Wyszyny i przypomnieniem, że historia tej miejscowości wykracza daleko poza lokalny wymiar.

Projekt z dofinansowaniem Ministerstwa Obrony Narodowej

Realizacja muralu była możliwa dzięki dofinansowaniu Ministerstwa Obrony Narodowej w ramach programu „Historia Wojska Polskiego muralem pisana”. Wartość zadania wyniosła 46 250 zł.

Dzieło wykonano z wykorzystaniem nowoczesnych farb fotokatalitycznych, które pomagają oczyszczać powietrze z zanieczyszczeń. Ze względu na północną ekspozycję ściany mural został dodatkowo zabezpieczony specjalistyczną powłoką antyglonową, co ma zapewnić mu trwałość na długie lata. Autorem realizacji jest firma WypiszWymaluj z Olsztyna.

Powstanie muralu wpisuje się także w przypadającą w tym roku 450. rocznicę elekcji Stefana Batorego na tron Rzeczypospolitej. Dla Stowarzyszenia Dzieje Wyszyny i okolic jest to kolejna inicjatywa służąca popularyzowaniu lokalnego dziedzictwa historycznego.

Uroczyste odsłonięcie 25 września

Stowarzyszenie Dzieje Wyszyny i okolic poinformowało, że ustalono już termin oficjalnego odsłonięcia muralu z Ministerstwem Obrony Narodowej. Uroczystość odbędzie się 25 września 2026 roku w Wyszynie. Ministerstwo wstępnie potwierdziło udział swojego przedstawiciela.

Organizatorzy zapowiadają, że wspólnie ze społecznością Szkoły Podstawowej w Wyszynie postarają się przygotować wyjątkową oprawę wydarzenia. Do udziału zaproszeni zostaną przedstawiciele instytucji, mieszkańcy oraz miłośnicy historii.

Wcześniej, 5 września, w Wyszynie odbędzie się kolejna odsłona Narodowego Czytania. Tym razem uczestnicy sięgną po „Dziady” Adama Mickiewicza. Organizatorzy zapowiadają, że wydarzenie ma nawiązać rozmachem do ubiegłorocznego czytania, podczas którego orszak Stefana Batorego w renesansowej oprawie prezentował twórczość Jana Kochanowskiego.

źródło: Stowarzyszenie Dzieje Wyszyny i okolic

---

Źródło: Turek.net.pl