Upały szczególnie groźne dla serca. Seniorzy powinni zachować ostrożność

Spis treści

Wysokie temperatury stanowią poważne wyzwanie dla organizmu, a zwłaszcza dla układu krążenia. Podczas upałów serce pracuje znacznie intensywniej, bo organizm uruchamia mechanizmy odpowiedzialne za utrzymanie właściwej temperatury ciała. Dodatkowy wysiłek może prowadzić do zaostrzenia istniejących chorób serca.

Upały w Polsce. Wysokie temperatury są groźne dla zdrowia

Na Polską znów panują upały, przez co wiele osób może mieć problemy ze zdrowiem, w tym z sercem. Seniorzy są szczególnie narażeni na wysokie temperatury.

— Seniorzy to w czasie upałów grupa bardzo zagrożona — ostrzega prof. dr hab. nauk med. Andrzej Rynkiewicz, specjalista w zakresie chorób wewnętrznych, kardiologii i hipertensjologii w Miejskim Szpitalu Zespolonym w Olsztynie. — A już szczególnie narażone na niekorzystne skutki upałów są osoby ze schorzeniami układu sercowo-naczyniowego.

Pod wpływem wysokiej temperatury organizm uruchamia procesy termoregulacyjne, które znacząco obciążają układ sercowo-naczyniowy. Wzrasta stan zapalny, mięsień sercowy potrzebuje więcej tlenu, a utrata wody prowadzi do odwodnienia. W konsekwencji zwiększa się ryzyko wyczerpania organizmu, a nawet udaru cieplnego.

Jednym z pierwszych skutków upału jest przyspieszenie pracy serca. Aby utrzymać prawidłowe krążenie, musi ono pompować krew szybciej i z większą siłą. Jednocześnie intensywne pocenie zmniejsza objętość krwi, co sprzyja jej zagęszczeniu i zwiększa ryzyko powstawania zakrzepów. Wraz z potem organizm traci również cenne elektrolity, przede wszystkim sód i potas, które odpowiadają za prawidłowy rytm serca.

Szczególnie niebezpieczne są fale upałów dla osób cierpiących na choroby przewlekłe. Wysoka temperatura zwiększa ryzyko zawału serca, zaburzeń rytmu oraz niewydolności serca.

Nadciśnienie może być szczególnie niebezpieczne

Nadciśnienie tętnicze często rozwija się bez wyraźnych objawów, dlatego wiele osób nie zdaje sobie sprawy z choroby. Tymczasem, jeśli współwystępuje z podwyższonym poziomem cholesterolu lub cukru we krwi, proces uszkadzania naczyń krwionośnych, serca i nerek postępuje znacznie szybciej. Dobrą wiadomością jest to, że nadciśnienie można łatwo wykryć i skutecznie leczyć.

— Pamiętajmy, że większość leków obniżających ciśnienie jest moczopędna. Zatem jeszcze bardziej skłania do wydalania płynów z organizmu. Tymczasem już z poceniem tracimy ich bardzo dużo — tak działa termoregulacja naszego organizmu. Dodatkowo leki na nadciśnienie rozszerzają też naczynia krwionośne, które w czasie upałów i tak rozszerzają się w czasie wspomnianej termoregulacji. To wszystko może doprowadzić do nadmiernego spadku ciśnienia, a to może skutkować upośledzeniem przepływu mózgowego — tłumaczy prof. Rynkiewicz. — A poza tym taki spadek ciśnienia może doprowadzić do zawrotów głowy, utraty świadomości, zasłabnięcia, co z kolei może skutkować upadkiem i bardzo poważnym urazem, choćby złamaniem szyjki kości udowej. To może nie bezpośredni skutek upału, ale na pewno jedno z niebezpiecznych jego następstw u osób z nadciśnieniem.

Leki a wysoka temperatura

Podczas upałów należy zwrócić szczególną uwagę na działanie leków stosowanych w chorobach serca. Beta-blokery mogą ograniczać zdolność organizmu do oddawania ciepła poprzez spowolnienie pracy serca, natomiast diuretyki zwiększają wydalanie moczu, co sprzyja odwodnieniu. W efekcie rośnie ryzyko przegrzania organizmu i niebezpiecznych spadków ciśnienia.

Jak ograniczyć ryzyko?

Najważniejszą zasadą jest odpowiednie nawodnienie.

— Przede wszystkim pić dużo zdrowych płynów — przekonuje prof. Rynkiewicz. — W czasie upałów należy pić co najmniej 2,5 litra płynów dziennie, najlepiej niegazowanej wody mineralnej, herbatek ziołowych lub niesłodzonych soków.

W najgorętszych godzinach dnia, między 10.00 a 17.00, najlepiej ograniczyć przebywanie na słońcu. Zakupy, spacery czy inne aktywności warto zaplanować rano lub wieczorem. Jeżeli jednak konieczne jest wyjście w ciągu dnia, należy regularnie uzupełniać płyny.

Osoby z niewydolnością serca lub przyjmujące leki moczopędne powinny wcześniej skonsultować z lekarzem ilość płynów, jaką mogą bezpiecznie wypijać każdego dnia, ponieważ ich nadmiar może prowadzić do powstawania obrzęków.

Specjaliści przypominają również, aby nie czekać na uczucie pragnienia, ponieważ jest ono sygnałem pojawiającym się dopiero wtedy, gdy organizm jest już częściowo odwodniony. Warto unikać napojów gazowanych, mocnej kawy, słodzonych soków oraz alkoholu, który podczas upałów zwiększa ryzyko udaru cieplnego.

Ochrona skóry i odpowiedni ubiór

Podczas słonecznej pogody należy zabezpieczać skórę przed promieniowaniem UV. Oparzenia słoneczne utrudniają organizmowi oddawanie ciepła i sprzyjają odwodnieniu. Zaleca się noszenie lekkiej, przewiewnej odzieży w jasnych kolorach, kapelusza z szerokim rondem oraz okularów przeciwsłonecznych. Przed wyjściem na zewnątrz warto nałożyć krem z filtrem UVA/UVB o szerokim spektrum działania lub SPF co najmniej 30, pamiętając o ponownej aplikacji co około godzinę.

Lżejsze posiłki

Podczas upałów lepiej zrezygnować z tłustych, smażonych i ciężkostrawnych potraw. Zdecydowanie korzystniejszym wyborem będą lekkie posiłki bogate w warzywa i owoce zawierające dużo wody, takie jak ogórki, pomidory czy arbuzy. Dobrym rozwiązaniem są również chłodniki i różnego rodzaju sałatki.

Chłodne mieszkanie

— W upalne dni warto dbać także o chłód w mieszkaniu. Okna zasłaniajmy roletami lub żaluzjami, a intensywnie wietrzmy nasze mieszkanie tylko nocą lub wczesnym rankiem. Starajmy się, by temperatura w naszym mieszkaniu w ciągu dnia nie przekraczała 32°C, a nocą 24°C — zaleca prof. Rynkiewicz.

Obserwuj nas na Google News