Czy przebaczenie jest obowiązkiem?
Pytanie o obowiązek przebaczenia pojawiło się u mnie w ostatnim tygodniu w dwóch zupełnie różnych kontekstach. Pierwszym była kolejna rocznica zbrodni wołyńskiej i powracające wezwania, aby Polacy wreszcie zamknęli ten temat, przestali wracać do przeszłości i przebaczyli Ukraińcom. Drugim była rozmowa z fachowcem wykonującym drobną naprawę w moim domu. O ile dyskusja na temat zbrodni wołyńskiej jest dobrze znana, to kilka słów na temat historii małżeńskiej. Ów fachowiec opowiedział mi bowiem o swoim byłym już małżeństwie. Kilkanaście lat temu jego żona wyjechała do sanatorium i zabrała aparat fotograficzny, ale o kliszy w aparacie zapomniała. Mąż natomiast po wywołaniu filmu zobaczył jej zdjęcia z innym mężczyzną. Uznał to za zdradę i stwierdził, że nie potrafi dalej żyć z nią w relacji mąż-żona. Przez kolejne cztery lata mieszkali pod wspólnym dachem, choć ich więź małżeńska faktycznie już nie istniała. Żona, owszem, przeprosiła i zapewniała, choć według niego mętnie, że nic poważnego się nie wydarzyło. Rodzina oczekiwała pojednania. Teściowa prosiła, aby nie niszczył rodziny, ponieważ mieli wspólne dziecko. Jego decyzję uznawano za upór. On mówił, że utracił zaufanie i nie widzi możliwości powrotu do małżeńskiej jedności. Słuchając tej historii, pomyślałam o łatwości, z jaką żądamy przebaczenia. Szczególnie od innych. Sami