
11 lipca obchodzony jest Narodowy Dzień Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej Polskiej. Święto zostało ustanowione ustawą z 4 czerwca 2025 roku i ma upamiętniać ofiary zbrodni dokonanych na ludności polskiej w latach 1939-1946.
W ustawie podkreślono, że „męczeńska śmierć z powodu przynależności do narodu polskiego zasługuje na pamięć w formie dnia wyróżnianego corocznie przez państwo polskie, w którym ofiarom będzie oddawany hołd”. Przypomniano również, że nacjonaliści ukraińscy z Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN), Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA) oraz innych formacji nacjonalistycznych dopuścili się zbrodni na ludności polskiej zamieszkującej Kresy Wschodnie II Rzeczypospolitej oraz część terenów obecnych województw lubelskiego i podkarpackiego.
11 lipca 1943 roku
Za symboliczny dzień apogeum Zbrodni Wołyńskiej uznawany jest 11 lipca 1943 roku. Tego dnia doszło do skoordynowanych ataków na około sto polskich miejscowości na Wołyniu.
Według zapisów ustawy oraz najnowszych szacunków polskich badaczy z rąk ukraińskich nacjonalistów w latach 1939-1947 zginęło ponad 120 tysięcy obywateli II Rzeczypospolitej. Około 60 tysięcy ofiar stanowili mieszkańcy Wołynia, a co najmniej kolejne 60 tysięcy zginęło w Małopolsce Wschodniej, na Polesiu i Lubelszczyźnie.
Obchody poprzedziły uroczystości i wydarzenia edukacyjne
Tegoroczne obchody 83. rocznicy Zbrodni Wołyńskiej poprzedził szereg wydarzeń organizowanych przez Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach.
9 lipca w Przystanku Historia IPN w Częstochowie odbył się pokaz filmu dokumentalnego „Zmarłych pogrzebać”, poświęconego pamięci polskich ofiar Zbrodni Wołyńskiej. Projekcji towarzyszył komentarz historyczny pracownika katowickiego oddziału IPN.
Dzień później, 10 lipca, na cmentarzu przy ul. Sienkiewicza w Katowicach odbyły się uroczystości rocznicowe pod tablicą upamiętniającą Polaków zamordowanych na Kresach Wschodnich w latach 1939-1947. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej oraz Towarzystwa Przyjaciół Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich.
Kolejne wydarzenie odbędzie się 15 lipca
Obchody rocznicowe zakończy otwarty pokaz filmu dokumentalnego „Zmarłych pogrzebać”, który odbędzie się 15 lipca o godz. 10.30 w Przystanku Historia Centrum Edukacyjnego IPN im. Henryka Sławika przy ul. św. Jana w Katowicach. Projekcji będzie towarzyszył komentarz historyka z Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN w Katowicach.
Instytut Pamięci Narodowej przygotował również bezpłatne materiały edukacyjne, naukowe i multimedialne poświęcone Zbrodni Wołyńskiej. Są one dostępne na stronie internetowej IPN.
źródło: opracowanie własne na podstawie materiałów IPN
Źródło: TVS - Telewizja Silesia