Z cukrzycą typu drugiego można wygrać. Jak ją rozpoznać i zahamować?
Zgodnie z raportem Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) cukrzyca jest główną przyczyną ślepoty, niewydolności nerek, zawałów serca, udaru mózgu i amputacji kończyn dolnych. Jest też siódmą najczęściej występującą przyczyną zgonów. Pocieszające jest to, że jako pacjenci mamy wpływ na to, jak c
Zgodnie z raportem Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) cukrzyca jest główną przyczyną ślepoty, niewydolności nerek, zawałów serca, udaru mózgu i amputacji kończyn dolnych. Jest też siódmą najczęściej występującą przyczyną zgonów. Pocieszające jest to, że jako pacjenci mamy wpływ na to, jak cukrzyca się rozwija, nie jesteśmy bezradni. Cukrzyca typu drugiego. Jak się rozwija? Cukrzyca ma związek z zaburzoną pracą trzustki , a zwłaszcza z upośledzeniem jej zdolności do regulowania poziomu glukozy (cukru) we krwi . Zdolność trzustki do regulowania poziomu glukozy we krwi może zmieniać się wraz z wiekiem lub też być efektem wieloletnich błędów żywieniowych. Dominują wśród nich przede wszystkim:
wysokie spożycie słodyczy, napojów słodzonych, żywności przetworzonej i produktów pszennych, nieregularne posiłki. brak aktywności fizycznej.
Cukrzyca typu II potrafi rozwijać się latami, nie dając wyraźnych objawów. Dlatego bardzo ważne jest, żeby regularnie badać poziom glukozy we krwi na czczo. Czynniki zwiększające ryzyko choroby:
nadwaga i otyłość (BMI ≥25), predyspozycje rodzinne, do insulinooporności lub cukrzycy nadciśnienie tętnicze, zaburzenia gospodarki lipidowej, choroby układu sercowo-naczyniowego, nieprawidłowa dieta, bogata w cukier i produkty pszenne, niska aktywność fizyczna.
W zapobieganiu oraz leczeniu cukrzycy niezwykle istotne są 2 czynniki. Pierwszy to profilaktyka , czyli odpowiednia dieta i ruch. Drugi – regularne wykonywanie badań , które umożliwiają wczesne wykrycie nieprawidłowości w poziomie stężenia glukozy we krwi. Zachowaj szczególną czujność, jeśli ktoś z bliskich członków Twojej rodziny choruje na cukrzycę – np. rodzice lub dziadkowie . Oznacza to bowiem, że możesz mieć gen predysponujący do jej wystąpienia. Regularne wykonywanie badań pozwala uchwycić stan przedcukrzycowy, w którym poziom glukozy we krwi zaczyna przekraczać normy. Dzięki temu możliwe jest opóźnienie lub zahamowanie choroby. Najprostszym i najbardziej miarodajnym sposobem na zdiagnozowanie cukrzycy jest wykonanie pomiaru poziomu glukozy na czczo, w laboratorium. Istnieje również szereg objawów, które mogą świadczyć o rozwijającej się chorobie. Objawy cukrzycy typu drugiego Wśród kluczowych symptomów cukrzycy typu II są m.in.:
zwiększone pragnienie, sucha, swędząca skóra, przewlekłe zmęczenie, zwiększone łaknienie, wahania nastroju, zaburzenia widzenia.
Zasady odżywiania cukrzyka:
Dbaj o regularność posiłków – jedz codziennie 5 posiłków, w odstępach nie dłuższych niż 4 godziny. Pierwszy posiłek w ciągu godziny od wstania, a ostatni 2–3 godziny przed snem. Wybieraj produkty pełnoziarniste – podstawą diety powinny być węglowodany w formie złożonej. Są nimi: pieczywo żytnie lub razowe, ryż pełnoziarnisty, kasze gruboziarniste, makarony pełnoziarniste, mąki z pełnego przemiału, płatki owsiane górskie. Unikaj spożywania słodyczy – są bogate w cukier lub syrop glukozowy, które wpływają na gwałtowny wzrost poziomu glukozy we krwi. Zwiększają także ryzyko nadwagi i otyłości. Zastąp napoje smakowe i soki wodą – codziennie wypijaj minimum 1,5 litra wody. Jedz owoce zawsze w połączeniach – naturalnie występujący w owocach cukier (fruktoza) zwiększa stężenie glukozy we krwi w krótkim czasie od spożycia. Aby obniżyć wzrost poziomu glukozy, jaki następuję po spożyciu owoców, jedz je wraz z produktami ograniczającymi szybkie trawienie i wchłanianie cukrów. Te produkty to: nabiał, orzechy, nasiona, kakao. Jedz dużo warzyw, najlepiej surowych – są bogate nie tylko w cenne witaminy, ale również w błonnik . Spowalnia on wzrost poziomu glukozy po spożytym posiłku. Przykazania cukrzyka Naucz się odróżniać sygnały, jakie daje ci organizm . Wzmożone pragnienie, nadmierna senność, zmęczenie, problem z widzeniem, napady głodu, częste oddawanie moczu, gwałtowne pocenie się, nudności, przyspieszone bicie serca mogą być objawem, że grozi ci przecukrzenie lub niedocukrzenie. Pierwsze prowadzi do zapaści lub ataku serca, drugie do utraty przytomności i śpiączki. Kontroluj poziom cukru przed jedzeniem lub podaniem insuliny lub 1,5 do 2 godzin po jedzeniu. Sprawdzaj go za pomocą glukometru lub tzw. ciągłego monitoringu glikemii (CGM). Pierwsza metoda jest tańsza, druga pozwala uniknąć częstego nakłuwania palców. Przestrzegaj dokładnie zaleceń lekarza dotyczących brania leków czy podawania insuliny. Informuj każdego lekarza, u którego się leczysz , że jesteś cukrzykiem i jakie leki bierzesz. Pamiętaj, że niektóre leki podwyższają zapotrzebowanie na insulinę (np. leki hormonalne). Utrzymuj dietę, którą ustalisz z lekarzem . Nie pij alkoholu, wyeliminuj cukier z diety. Ruszaj się, uprawiaj sport . Ruch dobrze wpływa na wrażliwość organizmu na insulinę, na poziom cukru we krwi, na metabolizm, stany depresyjne, powoduje utratę masy ciała. Dlatego stanowi podstawowy element terapii w cukrzycy.
Bardzo ważna jest higiena. Kiedy krew jest słodka, nawet drobna ranka może się długo goić. Podstawowe zasady samokontroli cukrzyka:
regularnie sprawdzaj stężenie glukozy we krwi, jeśli nie bierzesz insuliny, to minimum 2 razy w miesiącu; co najmniej 4 razy w roku idź do diabetologa; raz na miesiąc zrób badanie moczu na obecność cukru i acetonu; raz na rok skontroluj: wydalanie białka z moczem, poziom mocznika i kreatyniny we krwi oraz cholesterol staraj się schudnąć, a przynajmniej nie przytyć raz na tydzień mierz ciśnienie
Cukrzyca typu drugiego – powikłania: Cukrzyca niszczy naczynia krwionośne i nerwy, w efekcie z biegiem czasu może powodować kolejne choroby. Są to: cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa); retinopatia cukrzycowa, czyli zmiany w siatkówce oka, które prowadzą do zaćmy (zmętnienia soczewki), jaskry (uszkodzenia nerwu wzrokowego), a w konsekwencji do ślepoty; neuropatie cukrzycowe, czyli uszkodzenia włókien nerwowych; gorsze gojenie się ran; pojawienie się zespołu stopy cukrzycowej; gorsza odporność; zaburzenia gospodarki tłuszczowej organizmu; choroby przyzębia (stany zapalne dziąseł). Insulinooporność może doprowadzić do rozwoju cukrzycy typu drugiego Jest zatem niebezpiecznym zaburzeniem metabolicznym. Insulinooporność (IR ang. Insulin Resistance) jest stanem organizmu. W tkankach obwodowych (głównie mięśniowych i tłuszczowych) obniża się wrażliwość na działanie insuliny. Insulina to hormon wydzielany przez trzustkę. Reguluje poziom glukozy w organizmie. Ułatwia wykorzystanie glukozy przez tkanki. Glukoza jest cukrem niezbędnym do wytworzenia energii w organizmie. Pochodzi z żywności, ale jest też produkowana przez sam organizm. Insulinooporność pojawia się, gdy insulina dociera z krwią do tkanek, a one są „głuche” na jej działanie. Może prowadzić do cukrzycy typu 2. Organizm nieprawidłowo reaguje na insulinę. Chce unormować poziom glukozy we krwi i produkuje więcej insuliny, ale tkanki są na nią mniej wrażliwe. Dlatego jej mniej wychwytują. To prowadzi do hiperglikemii – podwyższonego stężenia glukozy we krwi. Przyczyny insulinooporności”
Błędy żywieniowe – dieta wysokokaloryczna bogata w cukier i tłuszcze trans (zawarte w gotowych daniach, żywności fast food), diety głodówki (niedoborowe). Niska aktywność fizyczna , brak ruchu, siedzący tryb życia. Nadwaga i otyłość : ryzyko insulinooporności szczególnie zwiększa otyłość brzuszna – gdy obwód pasa wynosi co najmniej 94 cm u mężczyzn i 80 cm u kobiet (wg Światowej Organizacji Zdrowia WHO). Używki : picie alkoholu, palenie papierosów. Zbyt krótki sen – zwiększa ochotę na podjadanie, co sprzyja rozwojowi otyłości. Nadmiar stresu. Nadmierne odchudzanie się lub przejadanie , zaburzenia odżywiania (bulimia, anoreksja). Czynniki genetyczne : wrodzona mniejsza wrażliwość tkanek na insulinę, wytwarzanie w organizmie insuliny o nieprawidłowej budowie. Wiek : ryzyko wystąpienia insulinooporności rośnie wraz z wiekiem. Przyjmowanie niektórych leków – na przykład niektórych leków antykoncepcyjnych.
Oprac. KOG na podstawie materiału użyczonego przez NFZ Czytaj też: Narodowy Portal Onkologiczny. Wszystko o raku, dla zdrowych i chorych
Odważne komentarze, unikalna publicystyka , pasjonujące reportaże i rozmowy – czytaj w najnowszym numerze tygodnika „O!Polska”. Do kupienia w punktach sprzedaży prasy w regionie oraz w formie e-wydania Artykuł Z cukrzycą typu drugiego można wygrać. Jak ją rozpoznać i zahamować? pochodzi z serwisu Opolska360 .
Źródło: Opolska360