Myślałem, że Orlen jest jeden. Ten nasz. Nie – jest drugi. Ukryty w lasach, 1100 km stąd, z niezwykłymi ludźmi, klubem piłkarskim, mobilną piekarnią…

… „grupą sterującą jego rozwojem”, codwutygodniową imprezą z przekąskami (jutro zapraszają Jörg i Holger), wielkim corocznym jarmarkiem – ten już za tydzień! Nie wierzycie?

Przypuszczacie, że to temat na sezon ogórkowy? Bynajmniej. A poza tym – podpowiem: na samym końcu tego tekstu też jest ciekawa niespodzianka…

Dla mieszkańców Płocka, całej Polski, słowo Orlen jest częścią codzienności. To nazwa związana z wielkim koncernem, kombinatem petrochemicznym, rafinerią, zwykłym tankowaniem na stacjach, miejscami pracy, gospodarczym znaczeniem miasta i kraju.

Dla samych płocczan Orlen to nie tylko firma – to, razem z Mazowieckimi Zakładami Rafineryjnymi i Petrochemicznymi, i Petrochemią, fragment historii regionu.

Orlen. Kombinat w Płocku. Fot. Materiały Orlenu

ChatGPT: „Jeśli pytasz, czy >>Orlen<< istniał wcześniej jako słowo, to odpowiedź brzmi: nie. Nie jest to wyraz historyczny, nazwa geograficzna ani nazwisko. Na świecie nie ma znanego znaczenia słowa „Orlen” jako wyrazu. Nie występuje w głównych językach europejskich (angielskim, niemieckim, francuskim, hiszpańskim czy włoskim). Został sztucznie stworzony jako nazwa marki (tzw. neologizm marketingowy)”.

Przypomnijmy: polska nazwa „Orlen” została stworzona pod koniec 1999 roku, gdy po połączeniu Petrochemii Płock i Centrali Produktów Naftowych powstawał Polski Koncern Naftowy. Przed wyborem przeanalizowano ponad 1000 propozycji. Kandydatów oceniano pod kątem przydatności w budowaniu międzynarodowej marki, łatwości wymowy w różnych językach, pozytywnych skojarzeń, możliwości zarejestrowania znaku towarowego. Wygrał „Orlen” jako połączenie „ORL” – od słowa „orzeł” (i przymiotnika „orli”), symbolizującego polskość, siłę i nawiązanie do godła narodowego, i „EN” – od słowa „energia”.

Otóż…

Jest jeszcze jeden Orlen. I to znacznie – to delikatnie powiedziane – starszy.

Nie w Polsce i nie na mapie Polski.

Z Płocka, z Chemików 7, jest do niego 1100 km; jedzie się przez Berlin, Brunszwik i Getyngę albo przez Drezno i Eisenach. I jeszcze przez Frankfurt nad Menem – stamtąd to już niecałe 60 km. Co to jest? I jak tam jest? Niewielka dawniej miejscowość, Orlen, dziś dzielnica niemieckiego miasta Taunusstein, leży w malowniczym regionie Taunusu – w kraju związkowym Hesja.

Nazwa, którą kojarzymy przede wszystkim z nowoczesnym przemysłem, ma swoje drugie życie wśród wzgórz, lasów i dawnych szlaków handlowych zachodnich Niemiec.

Rafinerii, instalacji przemysłowych ani tysięcy pracowników tam nie ma. Niewielka społeczność liczy około 1200 mieszkańców. Zachowała własną tożsamość, tradycje i lokalną aktywność, mimo że, powtórzmy, po reformie administracyjnej Orlen – do 1972 roku funkcjonujący jako samodzielna gmina – został włączony do większej jednostki miejskiej. Fot. Lebendiges Orlen

Ale o tym za chwilę. No początek trochę historii.

Rzymianie tu byli

Pierwsza pisemna wzmianka o miejscowości pochodzi z 1339 roku, ale historia Orlenu sięga dużo wcześniej – aż do czasów rzymskich. Największą historyczną ciekawostką jest fakt, że okolice Orlenu znajdowały się tuż przy rzymskim systemie granicznym, znanym jako Limes Górnogermańsko-Retycki, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

W pobliżu miejscowości znajdował się rzymski fort Kastell Zugmantel, zbudowany około 90 roku naszej ery. Był częścią ogromnego systemu obronnego Cesarstwa Rzymskiego. Stacjonowali tu żołnierze pilnujący granicy imperium, a wokół obozu rozwijało się życie gospodarcze – powstawały warsztaty, punkty handlowe i osada cywilna. Rozległe wykopaliska w latach 1778–1780 ujawniły liczne znaleziska z okresu rzymskiego, które przechowywane są w Saalburgu koło Bad Homburg i w muzeum w Wiesbaden.

Do dziś w Orlenie można oglądać rekonstrukcję rzymskiej wieży strażniczej. Dla mieszkańców regionu to nie tylko zabytek, ale także element lokalnej dumy i atrakcyjny punkt dla turystów oraz rowerzystów.

Fot. Lebendiges Orlen

Dawna wieś, która żyje

Do dziś Orlen zachował wiele cech tradycyjnej niemieckiej miejscowości.

W centrum stoi ewangelicki kościół z XVI wieku, a wśród zabudowy można znaleźć historyczne gospodarstwa i stare domy charakterystyczne dla heskiej architektury wiejskiej. Są tu także miejsca pamięci i zachowane fragmenty dawnego układu miejscowości.

Ale najciekawsze jest to, że Orlen nie stał się skansenem.

To nadal normalna miejscowość, w której mieszkają ludzie, dzieci chodzą do szkoły, działają organizacje społeczne, odbywają się imprezy i spotkania.

Lokalna tożsamość Orlenu. Mieszkańcy biorą sprawy w swoje ręce

Taka na przykład inicjatywa Lebendiges Orlen („Tętniący życiem Orlen”) od siedmiu lat skupia mieszkańców wokół pomysłów na rozwój miejscowości, organizacji wydarzeń i budowania więzi. Dzięki takim projektom Orlen jest nie tylko dzielnicą administracyjną Taunusstein, ale miejscem z własnym charakterem, w którym organizuje się spotkania przy winie, wydarzenia sąsiedzkie, lokalne uroczystości i inicjatywy integracyjne. „To miejsce, gdzie historia nie jest tylko wpisem w kronice – ona nadal żyje” – czytamy w jednym z mediów społecznościowych.

Piąta rocznica powstania stowarzyszenia Lebendiges Orlen. Na nowy rynek przyszło pół tysiąca osób – blisko połowa mieszkańców Orlenu. Fot. Lebendiges Orlen

W sieci zaproszenie na czwartkowe spotkanie grupy sterującej rozwojem Orlenu. Dzień później zapraszają strażacy-ochotnicy: „Co 14 dni spotykamy się od godziny 19. Bez dużych wymagań. Liczy się tylko wymiana i bycie razem. Dostępne są małe przekąski. Nasi zmieniający się gospodarze z niecierpliwością oczekują swoich gości. Tym razem gospodarzami są Jörg i Holger”.

A w sobotę, jak to w sobotę… Do Orlenu przyjedzie… – tu określenia są różne: wózek piekarza, mobilna piekarnia, autobus piekarniczy…

„W soboty jest chleb, bułeczki i ciasta z piekarni Schrank w Wehen dla wszystkich, którzy złożyli zamówienie do czwartku o 15”.

Mobilna piekarnia. Fot. Lebendiges Orlen

Jak to się zaczęło? Tu też sprawę wzięła w swoje ręce lokalna społeczność. Sama przypomina: „Piekarz Gibietz z Ketternschwalbach zamknął ostatni sklep w Orlenie 30 maja 2025 roku. Czy jest szansa na przedłużenie kontraktu? Czy w ogóle byłoby wystarczające zapotrzebowanie? Czy byliby ochotnicy, którzy przyjmowaliby zamówienia? Jak można zaprojektować ofertę? Po prostu zapytaliśmy obywateli Orlenu. Heinz i Hubert podjęli inicjatywę i negocjowali z piekarnią Schrank z Wehen. Od 30 sierpnia 2025 roku firma wysyła swój autobus piekarniczy do Orlenu do starej Straży Pożarnej w każdą sobotę od 8.30 do 9 rano, a w czwartek dostarcza wypieki zamówione przez Huberta”.

Przed odnowioną dawną siedzibą straży pożarnej. Fot. Lebendiges Orlen

Ludzie z Lebendiges Orlen sadzą drzewa, produkują sery, odnowili dawną siedzibę straży pożarnej i starają się o jej dalszą renowację, organizują kreatywne warsztaty, wspólne śniadania, urządzili punk wymiany książek, zbudowali stoisko z winem… Zobaczcie:

(dalszy ciąg tekstu pod galerią zdjęć)

Społeczna budowa punktu wymiany książek. Fot. Lebendiges Orlen

Punkt wymiany książek już gotowy. Fot. Lebendiges Orlen

Trwa budowa stoiska z winem. Fot. Lebendiges Orlen

Wspólne sadzenie drzew. Fot. Lebendiges Orlen

Wspólne sadzenie drzew. Fot. Lebendiges Orlen

Kreatywne warsztaty. Fot. Lebendiges Orlen

Stowarzyszenie jest otwarte na kolejnych społeczników, reklamuje się: „Bierzemy nasze wspólne życie w swoje ręce” i podpowiadają, jak można włączyć się do pracy.

M.in. tak: „Zawsze jest coś do zrobienia. Zorganizuj piątkowe spotkanie jako gospodarz. Pomóż przy urzy urządzeniu śniadania dla mieszkańców Orlenu: upiecz ciasto, przygotuj sałatki, przystawki, bufet. Organizuj seminaria i warsztaty. Podejmuj się prac konserwacyjnych i naprawczych. Inicjuj konkursy, wydarzenia lub wieczory tematyczne. Organizuj wieczory gier, popołudnia filmowe, kółka czytelniczne, kółka robótkowe, zajęcia plastyczne. Oferuj kursy językowe, informatyczne, przedmiotowe/techniczne lub gotowanie. Organizuj popołudnia dla dzieci lub kawiarnie dla seniorów”.

Sport ważniejszy niż wynik

Tak jak w wielu niemieckich wsiach i miasteczkach centrum życia społecznego stanowi klub sportowy. W nazwie ma oczywiście Orlen.

SG Orlen – Sportgemeinschaft Orlen to klub założony w 1949 roku, a więc dwa lata młodszy od naszej Wisły. Najbardziej znana jest sekcja piłkarska – rozgrywki regionalne, stadion dla 2500 widzów i ze sztuczną nawierzchnią, pięciu obcokrajowców w składzie, w niedzielę pierwsza drużyna wygrała sparing z SG Walluf, ekipą z wyższej klasy, 6:2.

Fot. SG Orlen

Klub stawia na wspólnotowość, wychowanie dzieci i młodzieży.

Z jego strony internetowej: „SG Orlen opowiada się za wartościami demokratycznymi, różnorodnością i szacunkiem. Zajmujemy jasne stanowisko przeciwko radykalizmowi i wszelkim formom ekstremizmu – zarówno na boisku, jak i poza nim. Od ponad 75 lat społeczność sportowa łączy ludzi z Orlenu, którzy są tu w domu i prowadzą swój sport razem z nami – oraz sportowców z regionu, którzy przyjeżdżają do SGO i stają się częścią naszej społeczności. Jesteśmy głęboko zakorzenieni w naszej ojczyźnie, a jednocześnie otwarci na wszystkich, którzy kochają poczucie wspólnoty i sportu. Dla nas nie liczy się miejsce zamieszkania, lecz nastawienie”.

Na zdj.: klub wspiera zawodników z biedniejszych krajów, funduje im np. stroje sportowe. Fot. SG Orlen

Jest nawet futbolowa drużyna starszych mężczyzn (trzeba mieć powyżej 35 lat). Tak o nich pisze klub: „Rdzenni mieszkańcy, legendy klubów, nowicjusze lub po prostu entuzjaści sportu, wszyscy są mile widziani! Oprócz niezmienionej chęci gonienia piłki (choć nieco wolniej niż wcześniej), zespół charakteryzuje się ogromnym poczuciem wspólnoty. Wspólne aktywności to najważniejsze punkty. I mówi się, że już jedna z żon powitała swojego ambitnego męża lekką reprymendą w nocy z czwartku na piątek…”.

Dodajmy: klub proponuje także inne dyscypliny: gimnastykę, kolarstwo, hapkido (sztuka walki) i taniec.

Tu produkuje się wafle i raz w roku przychodzi na Orler Markt

Choć niemiecki Orlen jest niewielki, działa tu także lokalny biznes.

Są przedsiębiorstwa produkcyjne i usługowe. Jednym z bardziej znanych jest Waffel Löser – producent wafli oraz maszyn dla przemysłu cukierniczego. Rozwijana jest strefa gospodarcza Orlener Stock, gdzie swoje miejsce znajdują lokalne firmy. Szczególnie znana jest Fornara oferująca wiele wyjątkowych produktów spożywczych od czołowych firm, ale i małych manufaktur.

To zupełnie inny model niż płocki Orlen – nie wielki przemysł, lecz sieć małych i średnich przedsiębiorstw wpisanych w życie miejscowości.

Warto wspomnieć, że jednym z symboli miejscowości jest Orler Markt – organizowany każdego roku tradycyjny jarmark. Uwaga: zawsze w przedostatni piątek lipca, a więc to już lada dzień.

Jego korzenie mieszkańcy wiążą jeszcze z czasami rzymskimi. Dawne szlaki handlowe, kupcy i rzemieślnicy, którzy pojawiali się w okolicy rzymskiego fortu, stworzyli podwaliny tradycji handlowych, które przetrwały przez wieki. Współczesny Orler Markt to połączenie targu, festynu i spotkania mieszkańców. Są stoiska z jedzeniem, napojami, lokalnymi produktami, muzyka i atrakcje dla dzieci. Organizacją zajmują się wspólnie miasto oraz lokalne stowarzyszenia.

Dwa Orleny, dwie historie

W Płocku Orlen oznacza nowoczesny przemysł, energię, gospodarkę i najważniejszą polską firmę. W Hesji Orlen to średniowieczna historia, rzymskie dziedzictwo, lokalny targ, klub sportowy, mieszkańcy dbający o swoją miejscowość i tradycję przekazywaną kolejnym pokoleniom. Dzieli je ponad tysiąc kilometrów. Łączy jedno słowo.

I coś jeszcze. Sprawdzam, gdzie najbliżej Orlenu jest niemiecka stacja paliw Orlenu, a raczej spółki naszej firmy – Orlen Deutschland. I…

Jeśli mieszkańcy Orlenu chcą zatankować, nie muszą jechać daleko. Jakieś pięć kilometrów. Najbliższa stacja sieci należącej do Orlen Deutschland znajduje się w… Taunusstein, w dzielnicy Wehen przy Platter Strasse 86. Dziś, w czwartek, litr bezołowiowej benzyny 95 kosztuje tam 2,329, a diesla 2,289 euro. Uwaga: stacja zamyka się o 22.

Fot. Orlen Deutschland

6 minut temu Kategoria: News

Udostępnij artykuł:

---

Źródło: GazetaPłocka.com.pl