Mogłaby być uroczą uliczką. Jest jednym z koszmarów miasta

2026-07-14, Miejsca wstydu

Odpadające tynki, pomazane elewacje, pustostany – tak prezentuje się ulica Zabytkowa. Kolejne miejsce, które mogłoby być wizytówką miasta.

Jedyne, co na tej krótkiej ulicy wygląda dobrze, to mury obronne. To drugi po katedrze najstarszy zabytek w Gorzowie. Ich budowa zaczęła się już w XIII wieku. I już ten fakt powinien motywować do utrzymania ulicy Zabytkowej w stanie co najmniej dobrym. Takie zakątki w miastach są zwykle efektowne, zadbane, żyją. Tymczasem w Gorzowie to obraz nędzy i rozpaczy. Kamienice – a to zaledwie kilka budynków – z odpadającym tynkiem, pomazane spray’em, pozamykane lokale, pustostany.

Jest to jedno z najbardziej charakterystycznych miejsc w mieście, tyle że aktualnie wyróżnia się ono skalą zaniedbania. Pojawia się więc zasadne pytanie – czy można to miejsce doprowadzić do przyzwoitego wyglądu? Zwłaszcza że ulica Zabytkowa zlokalizowana jest na obszarze średniowiecznego układu urbanistycznego Starego Miasta, a ten znajduje się w gminnej ewidencji zabytków, natomiast same mury obronne wpisane są do rejestru zabytków. Te, jak informuje Jacek Szymankiewicz, zastępca prezydenta miasta, czekają w tym roku prace konserwatorskie i restauratorskie.

Miasto inwestuje, ale nie w budynki

• Ulica Zabytkowa wraz z reliktami murów miejskich stanowi przestrzeń o szczególnym znaczeniu historycznym, krajobrazowym i wizerunkowym dla miasta - uważa J. Szymankiewicz. - Z urbanistycznego i estetycznego punktu widzenia poprawa jakości tej przestrzeni, w tym stanu elewacji i parterów przyległych budynków, byłaby zjawiskiem pożądanym.

Dodaje, że Miasto sukcesywnie podejmuje działania inwestycyjne w bezpośrednim otoczeniu tego obszaru, aby uporządkować i podnieść jakość przestrzeni.

W ramach programu InPost Green City uzyskano dofinansowanie na realizację projektu „Hawelańska OdNowa – Zielone Serce R1”. Obejmuje on zagospodarowanie skweru między ulicami Hawelańską i Zabytkową, co związane jest z planowaną lokalizacją pomnika Danuty Siedzikówny „Inki”. Projekt ten zakłada poprawę jakości tej przestrzeni przez nowe nasadzenia roślinności, poprawę estetyki miejsca oraz stworzenie przyjaznej przestrzeni odpoczynku. Mowa tu o zagospodarowaniu około 210 m² powierzchni biologicznie czynnej, nasadzeniu 66 krzewów siedmiu gatunków rodzimych, montażu nowych siedzisk oraz uporządkowaniu zieleni.

Ponadto, jak informuje J. Szymankiewicz, wykonano remont fragmentu ulicy Zabytkowej od strony Dzieci Wrzesińskich, natomiast po drugiej stronie murów wybudowano ścieżkę rowerową.

• Działania te poprawiają estetykę oraz funkcjonalność otoczenia murów miejskich, nie zmieniają jednak faktu, że w odniesieniu do nieruchomości prywatnych Miasto nie dysponuje instrumentami pozwalającymi na zastępowanie właścicieli w realizacji ich obowiązków związanych z utrzymaniem obiektów budowlanych we właściwym stanie - mówi prezydent.

Na remont od frontu nie ma pieniędzy

Budynkami przy Zabytkowej 8 i 9 zarządza Administracja Domów Mieszkalnych nr 4. J. Szymankiewicz zapewnia, że wspólnoty, w miarę swoich możliwości finansowych, dbają o stan techniczny nieruchomości. Dotychczas wykonano m.in. ocieplenie budynków od strony podwórza. Aktualnie obie wspólnoty spłacają kredyty zaciągnięte na realizację innych prac remontowych i modernizacyjnych.

• W związku z istniejącymi zobowiązaniami finansowymi nie dysponują środkami pozwalającymi na przeprowadzenie kolejnych kosztownych remontów, w tym remontów elewacji frontowych budynków - przyznaje J. Szymankiewicz.

Prawo budowlane może pomóc

Prywatny właściciel kamienicy przy Zabytkowej 11 w roku 2025 uzyskał wytyczne konserwatorskie oraz decyzję o warunkach zabudowy - planował nadbudowę i zmianę sposobu użytkowania budynku biurowego na budynek mieszkalny wielorodzinny wraz z infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu.

• Kwestie związane z utrzymaniem prywatnych nieruchomości w należytym stanie technicznym i estetycznym nie należą do właściwości prezydenta miasta, o ile obiekty te nie stanowią własności Miasta Gorzowa - mówi J. Szymankiewicz, który odsyła do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego, bo to w jego kompetencji jest ocena stanu technicznego prywatnych obiektów budowlanych oraz egzekwowanie obowiązków właścicieli.

I tu prezydent zwraca uwagę na to, co wielokrotnie podkreślał także mec. Jerzy Synowiec , wytykając Miastu dziesiątki zaniedbanych obiektów na terenie Gorzowa. Mowa o zapisach z Ustawy Prawo budowlane. Artykuł 66 daje PINB narzędzie w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający wymienionym czynnikom, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia. Tu organ nadzoru budowlanego powinien nakazać usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Pytanie, czy prywatny budynek przy Zabytkowej budzi zastrzeżenia z punktu widzenia stanu technicznego oraz estetyki, zadaliśmy PINB - czy podjął analizy tego miejsca i czy ma po nich jakiekolwiek wnioski. Przez tydzień pani inspektor nie odpowiedziała na nasze pytania, aktualnie zaś przebywa na dwutygodniowym urlopie. Do sprawy wrócimy więc w sierpniu.

Tekst i zdjęcia: Maja Szanter

Robert Borowy

Mogłaby być uroczą uliczką. Jest jednym z koszmarów miasta

Mogłaby być uroczą uliczką. Jest jednym z koszmarów miasta

Odpadające tynki, pomazane elewacje, pustostany – tak prezentuje się ulica Zabytkowa. Kolejne miejsce, które mogłoby być wizytówką miasta.

---

Źródło: Echo Gorzowa