Wrzos. Ćwierć wieku pieśni, tradycji i wspólnych emocji
Nieprzypadkowo mówi się, że muzyka najlepiej łączy ludzi. W Sawinie udowadnia to zespół „Wrzos”, który z niewielkiej grupy pasjonatów wyrósł na jedną z najbardziej rozpoznawalnych wizytówek gminy. Przez ponad ćwierć wieku nie tylko koncertował na setkach scen w Polsce i za granicą, ale przede wszystkim pielęgnował lokalne tradycje, udowadniając, że kultura ludowa wciąż potrafi zachwycać kolejne pokolenia.
Historia zespołu rozpoczęła się w 1999 roku. Pomysł jego utworzenia narodził się podczas spotkania z okazji Dnia Kobiet w Gminnym Ośrodku Kultury w Sawinie. Inicjatorami byli Helena Nowosadzka i Jan Rudnicki, a pierwsza próba odbyła się 11 lipca 1999 roku. Początkowo grupa nie miała nawet nazwy, ale już kilka miesięcy później zadebiutowała na dożynkach powiatowych w Rudzie-Hucie, a następnie wystąpiła podczas dożynek gminno-parafialnych w Sawinie.
Prawdziwe narodziny „Wrzosu” nastąpiły 20 listopada 1999 roku. Podczas uroczystego „chrztu” zespołu nadano mu nazwę, nawiązującą do nazwiska pierwszej kierownik Lucyny Wrzosek. Funkcję kierownika muzycznego objął Krzysztof Kulawczuk, który do dziś odpowiada za muzyczną stronę działalności grupy.
Od pieśni ludowych po country
Choć fundamentem działalności zespołu od początku była muzyka ludowa, repertuar „Wrzosu” z biegiem lat stale się poszerzał. Dziś obejmuje pieśni ludowe, patriotyczne, wojskowe, powstańcze, biesiadne, cygańskie, sarmackie, country, kolędy, pastorałki oraz programy kabaretowe.
To właśnie różnorodność sprawia, że zespół równie dobrze odnajduje się podczas dożynek, festiwali folklorystycznych, koncertów patriotycznych czy spotkań okolicznościowych.
Przez lata przy „Wrzosie” działał także kabaret „Sami Swoi”, który odnosił sukcesy na przeglądach teatrów wiejskich i widowisk obrzędowych, promując Sawin również poza województwem.
Z Sawina na zagraniczne sceny
Na przestrzeni 25 lat „Wrzos” koncertował praktycznie w całym regionie, ale występował również poza granicami Polski. Już w 2002 roku zespół wyjechał na Ukrainę, gdzie dał koncert w Bielinie. Kolejny zagraniczny występ odbył się w 2013 roku w Teatrze Wielkim w Łucku.
Grupa regularnie zdobywa nagrody podczas przeglądów i festiwali. Do najważniejszych sukcesów należą m.in. I miejsce podczas Powiatowego Przeglądu Pieśni Religijno-Ludowych w 2003 roku, I miejsce w XIV Powiatowym Festiwalu Piosenki Strażackiej w Okopach w 2025 roku oraz Nagroda Publiczności podczas Powiatowego Festiwalu Piosenki Biesiadnej w Nowinach. W 2019 roku zespół oraz jego kierownik muzyczny Krzysztof Kulawczuk zostali nominowani do tytułu „Zasłużony dla Powiatu Chełmskiego”.
Jednym z ciekawszych epizodów w historii grupy był udział w eliminacjach programu „Mam Talent” w 2017 roku, gdzie artyści zaprezentowali program z pieśniami i tańcami cygańskimi.
Zmiany pokoleniowe
Przez 25 lat przez „Wrzos” przewinęło się kilkadziesiąt osób. Trzon pierwszego składu tworzyli: Lucyna Wrzosek, Krzysztof Kulawczuk, Teresa Suchonos, Halina Suchoń, Urszula Iwaniak, Ewa Zima, Teresa Suchonos (z d. Sawka), Jadwiga Majówka, Cecylia Jurek. W kolejnych latach do zespołu dołączyli na stałe lub na chwilę także: Alina Dyczkowska, Mirosław Pilipczuk, Stefan Sakowski, Jadwiga Szaluś, Józef Szaluś, Stanisław Dyczkowski, Danuta Tołyż, Irena Grzesiak, Alina Sutryk, Danuta Pytel, Irena Jakubowicz, Iwona Redko, Andrzej Łobaczuk, Patrycja Izert, Bogdan Hawryluk, Ryszard Dąbski, Wioletta Kolanowska, Tadeusz Wawrzycki, Andrzej Sobolewski, Andrzej Krawczuk.
To właśnie oni wszyscy budowali markę zespołu i przez lata reprezentowali gminę Sawin na licznych przeglądach i festiwalach.
Po wielu latach kierowania grupą, ze względów zdrowotnych, funkcję kierownika zakończyła Lucyna Wrzosek. Po przerwie spowodowanej pandemią działalność zespołu została wznowiona w 2022 roku pod kierownictwem Aliny Dyczkowskiej, natomiast Krzysztof Kulawczuk nadal odpowiada za stronę muzyczną i aranżacje.
Obecnie „Wrzos” tworzą: Alina Dyczkowska, Danuta Pytel, Teresa Suchonos, Urszula Iwaniak, Mirosław Pilipczuk, Andrzej Łobaczuk, Andrzej Krawczuk, Ryszard Dąbski, Stanisław Dyczkowski, Magdalena Mazurek, Julia Mazurek oraz Joanna Bielecka. Zespół wciąż pozostaje otwarty na nowych członków i liczy, że do wspólnego śpiewania będą dołączać kolejne pokolenia mieszkańców gminy Sawin.
Jubileusz pełen wspomnień
We wrześniu ubiegłego roku zespół świętował jubileusz 25-lecia działalności. Uroczystości rozpoczęła msza święta, a później w Gminnym Ośrodku Kultury odbyła się gala połączona z koncertem prezentującym dorobek artystyczny grupy. Były wspomnienia, prezentacja ponad stu archiwalnych zdjęć, podziękowania dla wieloletnich sponsorów i przyjaciół zespołu oraz okolicznościowe wyróżnienia od władz samorządowych.
– Przez te prawie 27 lat przeżyliśmy mnóstwo pięknych chwil. Były sukcesy, wyjazdy zagraniczne, setki koncertów, ale przede wszystkim spotkaliśmy na swojej drodze wielu wspaniałych ludzi. Największą satysfakcję daje nam to, że możemy przekazywać tradycję kolejnym pokoleniom i promować Sawin wszędzie tam, gdzie występujemy. Dopóki zdrowie pozwoli, chcemy nadal śpiewać dla ludzi i cieszyć ich naszą muzyką – mówi Alina Dyczkowska, kierownik zespołu.
Dziś „Wrzos” nadal aktywnie koncertuje, bierze udział w festiwalach i wydarzeniach kulturalnych, pozostając jednym z najważniejszych ambasadorów gminy Sawin. Bo – jak sami członkowie zespołu podkreślają – „jesteśmy po to, aby wam śpiewać, cieszyć i bawić swą duszą całą, radość w sercach waszych rozgrzewać i sławić naszą ojczyznę małą”.
Nie sposób nie wspomnieć także o Tomaszu Sutryku z Gminnego Ośrodka Kultury w Sawinie, którego członkowie zespołu nazywają jedną z dobrych dusz „Wrzosu”. Od lat wspiera on działalność grupy, dokumentując jej koncerty i wyjazdy na efektownych fotografiach. Zbiera również materiały dotyczące historii i bieżącej działalności zespołu, przygotowując publikacje do gminnej Gazety Sawinian, dzięki czemu dorobek „Wrzosu” zostaje zachowany dla kolejnych pokoleń mieszkańców gminy.
A. Dyczkowska zachęca młodych do dołączenia do zespołu. – Poszukujemy muzyków, przede wszystkim akordeonistów, którzy wspomogliby nas w występach – mówi. Każdy, kto chciałby spróbować swoich sił może kontaktować się kierownik zespołu za pośrednictwem Gminnego Ośrodka Kultury w Sawinie przy ul. Chuteckiej 7 lub pod nr tel. (82) 567 30 69.