Koń jak malowany. Wielka wystawa w Muzeum w Romanowie na Rok Stadniny Koni w Janowie Podlaskim

Przed nami ważne wydarzenie kulturalne tego lata na Podlasiu. Starosta bialski Mariusz Filipiuk oraz dyrektor Muzeum Józefa Ignacego Kraszewskiego w Romanowie Krzysztof Bruczuk zapraszają na uroczyste otwarcie wystawy czasowej „Koń jak malowany”. Wernisaż odbędzie się w niedzielę 19 lipca o godzinie 16. Ekspozycja stanowi oficjalną część uroczystych obchodów Roku Stadniny Koni Janów Podlaski w powiecie bialskim. Ponad dwa wieki narodowej dumy Historia janowskiej stadniny, będąca fundamentem nadchodzącej wystawy, sięga czasów po kampaniach napoleońskich. Brak koni w kraju skłonił Komisję Spraw Wewnętrznych i Policji Królestwa Polskiego do stworzenia projektu nowej instytucji. Dekret założycielski podpisał car Aleksander I, a pierwsze stado – liczące 50 ogierów i 100 klaczy – dotarło do Wygody koło Janowa Podlaskiego 18 grudnia 1817 roku. Kierownictwo nad tą narodową dumą powierzono wybitnemu znawcy, hrabiemu Aleksandrowi Potockiemu z Wilanowa. Choć burzliwe losy geopolityczne, wojny i powstania narodowe wielokrotnie dziesiątkowały stada, tradycja przetrwała. W rozwój stadniny wpisały się wybitne postacie, takie jak Andrzej Krzyształowicz czy wieloletni prezes Marek Trela , którego portret autorstwa Ludwika Maciąga można podziwiać na ekspozycji. Od 2001 roku Janów Podlaski przyciąga kupców z całego świata prestiżowymi aukcjami Pride of Poland, organizowanymi w ramach Dni Konia Arabskiego. Warto pamiętać, że janowska stadnina to także perła architektury, wpisana na listę zabytków województwa lubelskiego (nr A/76). Słynne stajnie – Czołowa i Zegarowa z charakterystycznym zegarem z Hanoweru – projektował sam Henryk Marconi , jeden z najwybitniejszych architektów XIX wieku. Od Altamiry do najpiękniejsze klacze świata Ekspozycja „Koń jak malowany” ukazuje głęboką, ponadczasową więź człowieka z koniem, której najstarsze dowody odnajdujemy w jaskiniach Altamira i Lascaux. W salach romanowskiego muzeum ta fascynująca relacja została zilustrowana dziełami literatury, malarstwa, rzeźby oraz rzemiosła z XIX, XX i XXI wieku. Kluczowym punktem wystawy są wizerunki legendarnych arabów, w tym słynnej Pianissimy – najbardziej utytułowanej klaczy świata i platynowej czempionki z Paryża z 2013 roku. Obok niej zwiedzający zobaczą portrety klaczy Pianosy, Eutony i Siklawy, pędzla Grzegorza Krzyżaniaka . Współczesny akcent malarski tworzą wybitne dzieła Sylwii Kalinowskiej , Jolanty Kuśmierz , Iwony Wyszatyckiej oraz prof. Stanisława Baja . Wystawa odkrywa także zapomniane, lokalne karty historii. W II połowie XIX wieku majątkiem w Romanowie zarządzał Kajetan Kraszewski , najmłodszy brat Józefa Ignacego . Ten wszechstronny gospodarz, astronom i kompozytor, z wielką pasją hodował konie i nimi handlował, co skrupulatnie notował w swoich zapiskach „Silva rerum”. Muzeum zaprezentuje rzadko oglądane rysunki Franciszka Kraszewskiego (w tym „Sannę” z 1873 roku) oraz unikalne „Studium konia” Walerego Eliasza Radzikowskiego . Krajowe zbiory w murach muzeum Ranga wydarzenia zjednoczyła czołowe polskie instytucje muzealne oraz prywatnych kolekcjonerów. Unikalne eksponaty, w tym XIX-wieczne oporządzenie jeździeckie, rzędy końskie, trofea oraz historyczne fotografie Mariana Gadzalskiego , udostępnili: – Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie (w tym zabytkowe buty do jazdy konnej), – Muzeum Południowego Podlasia w Białej Podlaskiej, – Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu, – Kolekcjonerzy prywatni, w tym państwo Lucyna i Arkadiusz Okoniowie , Sylwia Kalinowska , Jolanta Kuśmierz , Iwona Waszatycka , prof. Stanisław Baj . Za koncepcję, scenariusz oraz unikalną aranżację przestrzeni odpowiada kuratorski duet: Dorota Uryniuk  i Dorota Demianiuk-Nasiłowska . Techniczny montaż wymagającej ekspozycji zrealizowali Piotr Dydiuk i Artur Olejnik . Uroczysty wernisaż i szczegóły wydarzenia Oficjalne otwarcie wystawy zaplanowano na najbliższą niedzielę 19 lipca 2026 roku o godzinie 16. Organizatorzy przygotowali dla gości bogaty program: • Oficjalne powitanie: wystąpienia starosty bialskiego oraz dyrektora muzeum. •  Wernisaż: pierwsze uroczyste zwiedzanie ekspozycji „Koń jak malowany”. •  Uczta muzyczna: nastrojowy recital Alicji Karpiuk , zatytułowany „Tylko koni, tylko koni żal…”. •  Spotkanie kuluarowe: tradycyjny poczęstunek dla zaproszonych gości i mieszkańców. Wydarzenie odbywa się pod patronatem honorowym starosty bialskiego Mariusza Filipiuka . Dla tych, którzy nie będą mogli pojawić się na niedzielnym otwarciu, mamy dobrą wiadomość. Wystawa będzie dostępna dla zwiedzających przez ponad cztery miesiące – ekspozycja pozostanie czynna do 30 listopada 2026 roku. To punkt obowiązkowy na kulturalnej mapie tegorocznego lata i jesieni. The post Koń jak malowany. Wielka wystawa w Muzeum w Romanowie na Rok Stadniny Koni w Janowie Podlaskim first appeared on Podlasianin .

Źródło: Podlasianin — codzienne informacje z powiatu bialskiego