Dziś w kraju i na świecie. Niedziela, 19 lipca
Dzisiaj, 14:15
To dzień, w którym historia prowadzi nas od wawelskiej krypty królowej Jadwigi, przez początek potopu szwedzkiego i wybór Wojciecha Jaruzelskiego na prezydenta, aż po wielki finał piłkarskiego mundialu. Muzyczne kalendarium należy natomiast do Briana Maya, Elvisa Presleya, Beatlesów, Queen i Genesis.
KALENDARIUM HISTORYCZNE
627 lat temu, w 1399 roku , w krypcie Katedry na Wawelu odbył się wspólny pogrzeb królowej Jadwigi Andegaweńskiej oraz jej nowo narodzonej córki Elżbiety Bonifacji. Królowa zmarła 17 lipca, cztery dni po śmierci dziecka. Odejście Jadwigi zakończyło jeden z najważniejszych rozdziałów w dziejach polskiego średniowiecza.
457 lat temu, w 1569 roku , podczas sejmu w Lublinie książę pruski Albrecht Fryderyk Hohenzollern złożył hołd lenny królowi Zygmuntowi II Augustowi.
371 lat temu, w 1655 roku , wojska szwedzkie wkroczyły na ziemie Rzeczypospolitej. Rozpoczynał się „potop szwedzki” – jedna z najbardziej wyniszczających wojen w historii państwa polsko-litewskiego. Najazd armii Karola X Gustawa przyniósł ogromne straty ludnościowe, gospodarcze i kulturalne.
171 lat temu, w 1855 roku , w Kochaczynie pod Orszą zmarł Tomasz Zan – poeta, przyjaciel Adama Mickiewicza, współzałożyciel Towarzystwa Filomatów, twórca Związku Promienistych oraz prezes Zgromadzenia Filaretów. Za działalność patriotyczną został skazany przez władze carskie i przez kilkanaście lat przebywał na zesłaniu.
92 lata temu, w 1934 roku , w Wilnie urodził się Janusz Christa – rysownik i scenarzysta komiksowy, twórca przygód Kajka i Kokosza. Jego bohaterowie, często nazywani słowiańską odpowiedzią na Asteriksa i Obeliksa, wychowali kilka pokoleń czytelników.
87 lat temu, w 1939 roku , w Milanówku urodził się Bogdan Cywiński – historyk idei, publicysta, działacz opozycji antykomunistycznej, były redaktor naczelny miesięcznika „Znak” oraz zastępca redaktora naczelnego „Tygodnika Solidarność”.
74 lata temu, w 1952 roku , w Helsinkach rozpoczęły się XV Letnie Igrzyska Olimpijskie. Polacy zdobyli podczas nich cztery medale. Złoty medal w boksie wywalczył Zygmunt Chychła. Było to pierwsze olimpijskie złoto dla Polski po zakończeniu II wojny światowej.
52 lata temu, w 1974 roku , o godz. 11.15 uruchomiono zegar na Wieży Zygmuntowskiej odbudowywanego Zamku Królewskiego w Warszawie. Wskazówki ustawiono na godzinie, o której we wrześniu 1939 roku zegar zatrzymał się podczas niemieckiego bombardowania.
41 lat temu, w 1985 roku , zmarł Janusz A. Zajdel – pisarz i jeden z najważniejszych przedstawicieli polskiej fantastyki socjologicznej. Był autorem takich powieści jak „Limes inferior”, „Paradyzja” i „Cylinder van Troffa”. Jego nazwiskiem nazwano najważniejszą polską nagrodę literacką przyznawaną twórcom fantastyki.
37 lat temu, w 1989 roku , Zgromadzenie Narodowe wybrało generała Wojciecha Jaruzelskiego na urząd prezydenta PRL. O wyniku zdecydował zaledwie jeden głos. Wybór był częścią politycznego układu powstałego po obradach Okrągłego Stołu i czerwcowych wyborach parlamentarnych.
20 lat temu, w 2006 roku , Sejm udzielił wotum zaufania rządowi Jarosława Kaczyńskiego. Nowy premier wygłosił w parlamencie exposé, przedstawiając program swojego gabinetu.
KALENDARIUM MUZYCZNE
W 1937 roku urodził się George Hamilton IV – amerykański wokalista country, znany z takich utworów jak „Abilene”, „Truck Drivin’ Man” i „Early Morning Rain”. W latach 70. koncertował również w Europie Wschodniej, w tym w Polsce, występując jako nieformalny „ambasador muzyki country”.
W 1947 roku urodził się Brian May – gitarzysta, kompozytor i współtwórca potęgi zespołu Queen. To spod jego ręki wyszły między innymi „We Will Rock You”, „Tie Your Mother Down”, „Who Wants to Live Forever” i „The Show Must Go On”. May nie ograniczył się jednak do rockowej sceny. Zajmował się również astrofizyką, a w 2007 roku uzyskał stopień doktora.
W 1952 roku urodził się Allen Collins, gitarzysta grupy Lynyrd Skynyrd, współtwórca takich klasyków southern rocka jak „Sweet Home Alabama” i „Free Bird”. Jego życie zakończyło się tragicznie – po wypadku samochodowym został sparaliżowany, a kilka lat później zmarł.
W 1954 roku wytwórnia Sun Records wydała pierwszy singiel Elvisa Presleya – „That’s All Right”. Nagranie, zrealizowane w studiu Sama Phillipsa, stało się jednym z symbolicznych momentów narodzin rock and rolla. Na stronie B znalazł się utwór „Blue Moon of Kentucky”.
W 1967 roku „All You Need Is Love” zespołu The Beatles dotarło na pierwsze miejsce brytyjskiej listy przebojów. Utwór Johna Lennona został wcześniej wykonany podczas pierwszej globalnej transmisji telewizyjnej realizowanej z wykorzystaniem łączy satelitarnych.
W 1974 roku w Sedalii w stanie Missouri rozpoczął się Ozark Music Festival. Na terenie dawnych targów rolniczych zgromadziły się setki tysięcy ludzi. Wystąpili między innymi The Eagles, Aerosmith, Lynyrd Skynyrd, Blue Öyster Cult oraz Bachman-Turner Overdrive.
W 1975 roku Paul McCartney i grupa Wings zdobyli pierwsze miejsce amerykańskiej listy przebojów singlem „Listen to What the Man Said”. Na szczycie zestawienia albumów znalazła się jednocześnie płyta „Venus and Mars”.
W 1976 roku , po zakończeniu brytyjskiej trasy koncertowej, rozpadł się zespół Deep Purple. David Coverdale rozpoczął później działalność z grupą Whitesnake, a muzycy klasycznego składu Deep Purple ponownie spotkali się w 1984 roku, nagrywając album „Perfect Strangers”.
W 1980 roku album „The Game” zespołu Queen znalazł się na pierwszym miejscu brytyjskiej listy. Na płycie umieszczono między innymi „Another One Bites the Dust”, napisane przez basistę Johna Deacona.
W 1986 roku Genesis zdobyło szczyt amerykańskiej listy przebojów utworem „Invisible Touch”. Na drugim miejscu znalazł się „Sledgehammer” Petera Gabriela, byłego wokalisty Genesis. Tydzień później Gabriel zepchnął dawnych kolegów z pierwszego miejsca.
W 1996 roku Spice Girls zadebiutowały w programie „Top of the Pops”, wykonując „Wannabe”. Piosenka zapoczątkowała światową karierę zespołu i stała się pierwszym z dziewięciu brytyjskich przebojów numer jeden grupy.
W 2005 roku James Blunt znalazł się na pierwszym miejscu brytyjskiej listy przebojów z balladą „You’re Beautiful”. Utwór pochodził z jego debiutanckiego albumu „Back to Bedlam” i przez pięć tygodni utrzymywał się na szczycie zestawienia.
Obława Augustowska – pamięć o „Małym Katyniu”
W Gibach na Podlasiu odbędą się dziś uroczystości związane z 81. rocznicą Obławy Augustowskiej . Ich centralnym miejscem będzie Wzgórze Krzyży – symboliczny grób ofiar jednej z największych powojennych zbrodni dokonanych na Polakach. Obchody mają rozpocząć się w południe.
W lipcu 1945 roku oddziały NKWD, Smiersza oraz podporządkowane im formacje rozpoczęły na Suwalszczyźnie operację wymierzoną w polskie podziemie niepodległościowe. Zatrzymano tysiące ludzi. Co najmniej 592 osoby wywieziono w nieznanym kierunku i zamordowano. Miejsca pochówku ofiar do dziś nie zostały odnalezione.
Na Wzgórzu Krzyży znajduje się obelisk z napisem: „Zginęli, bo byli Polakami” , a na kamiennych tablicach wyryto nazwiska zaginionych. Obława Augustowska bywa nazywana „Małym Katyniem” – nie tylko ze względu na skalę zbrodni, lecz także mur tajemnicy, który przez dziesięciolecia otaczał los zamordowanych.
Oslo pamięta o ofiarach Andersa Breivika
W stolicy Norwegii rozpoczynają się wydarzenia związane z przypadającą w tym roku 15. rocznicą zamachów dokonanych przez Andersa Breivika .
22 lipca 2011 roku terrorysta najpierw zdetonował bombę w dzielnicy rządowej w Oslo, a następnie zaatakował uczestników obozu młodzieżówki Norweskiej Partii Pracy na wyspie Utøya. W obu zamachach zginęło 77 osób.
Breivik został skazany na 21 lat pozbawienia wolności w systemie pozwalającym na dalsze przedłużanie izolacji, jeżeli sąd uzna, że nadal stanowi zagrożenie dla społeczeństwa.
Wybory na Wyspach Świętego Tomasza i Książęcej
Mieszkańcy Wysp Świętego Tomasza i Książęcej wybierają dziś prezydenta. O kolejną kadencję ubiega się Carlos Vila Nova, który startuje jako kandydat niezależny po konflikcie ze swoim dawnym politycznym zapleczem. Wybory odbywają się w cieniu sporów konstytucyjnych, problemów gospodarczych, inflacji, bezrobocia i przerw w dostawach energii.
Niewielkie państwo położone w Zatoce Gwinejskiej ma znaczenie większe, niż wskazywałyby jego rozmiary. Leży w pobliżu ważnych szlaków morskich i potencjalnych złóż ropy. O pogłębienie współpracy z władzami w São Tomé zabiegają między innymi Stany Zjednoczone, państwa Unii Europejskiej oraz Rosja.
Hiszpania kontra Argentyna. Mundial czeka na ostatni akt
Wieczorem poznamy piłkarskiego mistrza świata. W finale mundialu rozgrywanego w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie i Meksyku zmierzą się Hiszpania oraz broniąca tytułu Argentyna .
Spotkanie odbędzie się na stadionie w East Rutherford w stanie New Jersey. Początek meczu zaplanowano na godz. 21 czasu polskiego . Arbitrem głównym będzie Słoweniec Slavko Vinčić.
Hiszpania walczy o drugi tytuł mistrzowski po triumfie w 2010 roku. Argentyna może zostać mistrzem świata po raz czwarty i obronić trofeum zdobyte w 2022 roku.
Finał ma również wymiar symboliczny. Naprzeciw siebie staną dwaj piłkarze reprezentujący różne pokolenia futbolu – 19-letni Lamine Yamal oraz 39-letni Lionel Messi . Jeden dopiero pisze pierwsze rozdziały swojej legendy, drugi być może zamyka najwspanialszą księgę w historii współczesnej piłki.
Po ponad pięciu tygodniach rywalizacji, 104 spotkaniach i turnieju rozgrywanym po raz pierwszy w formule z udziałem 48 reprezentacji zostanie już tylko jeden mecz. Jak w dobrym filmie – wszystkie wcześniejsze sceny prowadziły właśnie do tego finału.
To również może cię zainteresować
Widzew Łódź rozpoczął letnie granie tak, jak kibice lubią najbardziej: wysoko, konkretnie i bez straty bramki. W pierwszym meczu kontrolnym przed sezonem 2026/2027 drużyna Aleksandara Vukovicia rozbiła Stal Rzeszów 4:0. Były trzy rzuty karne, hat-trick Sebastiana Bergiera, gol Andiego Zeqiriego i występ najdroższego piłkarza w historii polskiej Ekstraklasy – Osmana Bukariego.
Piłka nożna zaczyna się czasem bardzo niepozornie. Od pierwszego kopnięcia piłki na podwórku, od emocji podczas oglądania meczu z tatą albo dziadkiem, od dziecięcego pytania: „A kiedy ja będę mógł zagrać?”. W Tomaszowie Mazowieckim właśnie pojawia się dobra okazja, by na takie pytanie odpowiedzieć konkretnie: teraz.
Największe piłkarskie emocje tego lata przeniosą się z murawy prosto na kinowy ekran. Kino Helios zaprasza kibiców na transmisje półfinałów oraz finału FIFA World Cup 2026. Francja kontra Hiszpania, Anglia kontra Argentyna – trudno wyobrazić sobie zestaw par, który mocniej rozpalałby wyobraźnię fanów futbolu.
Przed nami jubileuszowa, 10. edycja Love Polish Jazz Festival. Wydarzenie, które od lat przyciąga miłośników jazzu, dobrej muzyki i artystycznych spotkań z najwyższej półki, odbędzie się w dniach 18–20 września 2026 roku.
Są artyści, których muzyka brzmi jak zapis nutowy. I są tacy, których muzyka brzmi jak życie: kurz drogi, stukot pociągu, zmęczenie po pracy, nocne światło w oknie i głos człowieka, który więcej przeżył, niż chciałby opowiedzieć. John Lee Hooker należał do tej drugiej kategorii. Nie potrzebował orkiestry, popisów technicznych ani długich solówek. Wystarczały gitara, tupot stopy i głos głęboki jak stara studnia.
Dziś jest sobota, 11 lipca — sto dziewięćdziesiąty drugi dzień 2026 roku. Słońce wzeszło o godz. 4.26, a zajdzie o godz. 20.55. Imieniny obchodzą Benedykt, Jan, Kalina, Olga i Pelagia. W kalendarzu data szczególna: dzień pamięci o Polakach zamordowanych na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej, ale także rocznica urodzin Tomasza Stańki — artysty, którego trąbka potrafiła brzmieć jak samotny głos dochodzący z drugiego brzegu nocy.
Napisz komentarz
Źródło: NaszTomaszów.pl