Organy mistrza z Gliwic zabrzmią w Chorzowie jak 150 lat temu. Za kontuarem maestro Julian Gembalski
Robert Lechowski 22/07/2026 - 07:07 Instrument w luterańskim kościele im. Elżbiety zbudował śląski mistrz Carl Volkmann w 1880 roku. Dziś bardzo rzadko można ich posłuchać, lecz nadarza się właśnie okazja, i to w wydaniu jak prawie 150 lat temu. Zostały bowiem specjalnie nastrojone, by brzmiały ja
Niepowtarzalny, wyjątkowy koncert, który odbędzie się już w najbliższą niedzielę 26 lipca 2026 r., będzie połączony z prelekcją, którą wygłosi sam wykonawca.
Julian Gembalski jest nie tylko jednym z najbardziej cenionych polskich organistów, lecz także znawcą i popularyzatorem swojego instrumentu, profesorem sztuki, wykładowcą i wieloletnim rektorem Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach oraz założycielem Muzeum Organów Śląskich a także badaczem budowy i historii organów w śląskich kościołach. Maestro opowie o chorzowskim instrumencie, o jego budowniczym i co nowatorskiego wprowadził do ich konstrukcji, co czyniło je wyjątkowymi.
Organy, które zazwyczaj milczą, zabrzmią w nowym-starym wydaniu
„Są w Chorzowie drzwi, które otwierają się zaledwie kilka razy w roku. Za nimi – zabytkowe organy, które na co dzień milczą, czekając na nielicznych, którzy zdołają je usłyszeć.” – piszą organizatorzy koncertu.
Organy w luterańskim kościele im. Elżbiety w Chorzowie to jeden z cenniejszych zabytkowych instrumentów na Górnym Śląsku. Z okazji koncertu zostaną specjalnie nastrojone, by zabrzmiały tak jak niemal półtora wieku temu, kiedy pierwszy raz wydały z siebie dźwięki. Zaś o zgodność z duchem historycznego wykonawstwa zadba muzyk, który jest w tej dziedzinie uznanym specjalistą.
Chorzów. Koncert organowy Juliana Gembalskiego w kościele im. Elżbiety Ludwiki Wittelsbach. Plakat. 26 lipca 2026
W koncercie zatytułowanym „Bach i improwizacje” zabrzmią utwory Jana Sebastiana Bacha oraz autorskie improwizacje organowe Juliana Gembalskiego.
Kościół bez wezwania, imienia pruskiej królowej
Zarząd huty „Królewskiej” przekazał grunt pod budowę świątyni pod koniec lat 30. XIX wieku. Budynek zaprojektował August Soller w stylu eklektycznym, łączącym style: neogotycki i arkadowy. Wybudowano go w latach 1840–1844, nadając imię Elżbiety Ludwiki Wittelsbach, królowej Prus, żony Fryderyka Wilhelma IV z dynastii Hohenzollernów, króla Prus w latach 1840–1861.
W 1854 roku znalazł się w nim obraz ołtarzowy autorstwa Augusta von Kloebera. W roku 1880 gotowe były istniejące do dziś organy Carla Volkmanna – działającego w Gliwicach budowniczego organów w kilku śląskich kościołach.
Julian Gembalski. 19 sierpnia 2023
Niepowtarzalny koncert na wyjątkowym instrumencie
Organizatorzy, którymi są Muzeum Hutnictwa w Chorzowie i Parafia Ewangelicko-Augsburska w Chorzowie, zapraszają na koncert już w najbliższą niedzielę, 26 lipca 2026 roku, na godzinę 17:00. Odbędzie się w kościele luterańskim im. Elżbiety Ludwiki Wittelsbach przy ulicy Katowickiej 92 w Chorzowie.
Wstęp jest bezpłatny, lecz ze względu na ograniczoną pojemność świątyni konieczna jest rezerwacja miejsc. Wejściówki można pobrać ze strony internetowej lub odebrać osobiście w kasach Muzeum Hutnictwa w Chorzowie.
Chorzów. Kościół im. Elżbiety Ludwiki Wittelsbach. 16 maja 2026
Warto również podkreślić, że to wyjątkowa okazja, by posłuchać organów w Chorzowie w tym roku w ogóle, gdyż od ubiegłego roku zaniechano organizowania Chorzowskiego Festiwalu Organowego, który był jedną z najlepszych tego typu imprez w regionie.
Podczas wieczoru będzie można złożyć ofiarę na potrzeby kościoła.
Zainteresowani zgłębieniem wiedzy na temat chorzowskich organów znajdą więcej informacji w numerze 22. »Zeszytów Chorzowskich« („Feriae in offcina ferraria”). Dostępne są w bibliotece Muzeum Hutnictwa lub na stronach internetowych.
Źródło: Ślązag.pl